طراحی الگوی انحصارگرایی تخصصی کارکنان با روش داده‌ بنیاد

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد، دانشکده اقتصاد و مدیریت، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد، ایران

2 دانشجوی دکترا، مدیریت منابع انسانی، دانشکده اقتصاد و مدیریت، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد، ایران

10.22034/jhrs.2020.240516.1455

چکیده

زمینه و هدف: امروزه تسهیم دانش و تجربه‌ اقدامی ارزشمند برای بهبود عملکرد سازمانی به شمار می‌رود. اما گاهی کارکنان بنا به دلایلی از به اشتراک‌گذاری آن خودداری می‌کنند. از این رو، شناخت جوانب این الگوی رفتاری می‌تواند دسترسی به این منبع ارزشمند را تسهیل کند. بر این اساس این مطالعه با هدف طراحی الگوی انحصارگرایی تخصصی کارکنان انجام شده است.
روش‌شناسی: این مطالعه از نگاه هدف کاربردی، از نظر روش تقسیرگرایانه و از زاویۀ جمع‌آوری داده‌ها توصیفی است. رویکرد این مطالعه کیفی و با روش نظریه‌پردازی داده‌بنیاد انجام شده است. مشارکت‌کنندگان در این مطالعه را استادان دانشگاهی دارای تخصص‌های مدیریت منابع انسانی و مدیریت رفتار سازمانی و همچنین مدیران منابع انسانی و اداری سازمان‌های دانش‌بنیان تشکیل داده‌اند که 15 نفر از آنها با بهره‌گیری از روش نمونه‌گیری گلوله برفی برای انجام پیمایش انتخاب شده‌اند. ابزار جمع‌آوری داده‌ها نیز مصاحبۀ نیمه‌ساختاریافته بوده است. تحلیل داده‌ها نیز با استفاده از سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی در قالب روش ساختاریافته نظریه‌پردازی داده‌بنیاد انجام شده است.
یافته‌ها: 380 کد باز شناسایی شده در قالب 69 زیرمقوله و 17 مقوله اصلی تلفیق شدند که در 6 طبقۀ اصلی شامل شرایط علی، پدیده مرکزی، شرایط زمینه‌ای، شرایط مداخله‌گر، راهبردها و پیامدها دسته‌بندی شدند.
نتیجه‌گیری: توجه به مسائل ساختاری، تعاملی، ارزش‌های فرهنگی، ویژگی‌های فردی کارکنان، عدالت سازمانی، جلوگیری از رفتارهای سیاسی و انحرافی می‌تواند تماسل کارکنان به انحصارگرایی دانش و تجربۀ خود را کاهش دهد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Designing a Model of Employees Territoriality through Grounded Theory

نویسندگان [English]

  • Reza Sepahvand 1
  • Saber Taghipour 2
1 Professor, Faculty of Economics and Management, Lorestan University, Khoraam Abbad, Iran
2 Ph.D. Student of Human Resources Management, Faculty of Economics and Management, Lorestan University, Khoraam Abbad, Iran
چکیده [English]

Background & Purpose: Today, sharing knowledge and experience is a valuable step in improving organizational performance. But sometimes employees refuse to share it for some reason. Therefore, knowing the aspects of this behavioral pattern can facilitate access to this valuable resource. Accordingly, this study was conducted with the aim of designing a model of specialized exclusivism of employees.
Methodology: This is an applied descriptive study. Its approach is qualitative that has been done through grounded theory method. Participants in this study were university instructors who are specialist in human resource management and organizational behavior management, as well as human resource and administrative managers of knowledge-based organizations, 15 of whom were selected using the snowball sampling method. The data collection tool was a semi-structured interview. Data analysis was performed using three stages of open, axial and selective coding in the form of a structured method ofgrounded theory.
Findings: The 380 open codes identified were combined into 69 subcategories and 17 main categories, which were classified into 6 main categories including causal conditions, central phenomena, contextual conditions, intervening conditions, strategies and consequences.
Conclusion: Paying attention to structural, interactive, cultural values, personal characteristics of employees, organizational justice, prevention of political and deviant behaviors can reduce the tendency of employees to monopolize their knowledge and experience.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Specialized Exclusivism
  • Grounded theory
  • Cultural values
  • Political Behaviors
اخروی، امیرحسین؛ طلائی, مهدی. (1398). اولویت‌بندی شاخص‌های ارتقای کیفیت زندگی کاری منابع انسانی (مطالعه موردی: کارکنان بیمارستان دولتی). فصلنامه توسعه مدیریت منابع انسانی و پشتیبانی1398 (54). 166-192.
جبلی، محمد؛ شیری، اردشیر؛ تابان، محمد (1395). الگوی تملک شغلی مدیران. مطالعات رفتار سازمانی. 5 (3). 137- 162.
حمیدیان پور, فخریه؛ رجب پور, ابراهیم؛ افراخته, سلیمه؛ مهرابی, عمران. (1398). بررسی تأثیر مدیریت منابع انسانی پایدار بر سرمایه انسانی. فصلنامه توسعه مدیریت منابع انسانی و پشتیبانی. 1398 (54). 1-22.
رحیم نیا, فریبرز؛ خراسانی طرقی, حامد. (1395). رابطۀ بین مالکیت روان‌شناختی و رفتار انحرافی در دبیران تربیت‌بدنی. نشریه مدیریت ورزشی. 8(5). 695- 707.
 زینالی صومعه، پرواز؛ پورعزت، علی‌اصغر (1390). آثار فضای غیراخلاقی در محیط کار بر رفتارهای ضد شهروندی سازمانی. فصلنامه اخلاق در علوم و فناوری. 6(4). 32- 41.
نیک پور, امین. (1398). تأثیر اجرای نظام جانشین پروری بر بهره‌وری نیروی انسانی (موردمطالعه: سازمان صنعت، معدن و تجارت استان کرمان) فصلنامه توسعه مدیریت منابع انسانی و پشتیبان  1398 (53). 19-40.
Brown, G., & Robinson, S. L. (2007). The dysfunction of territoriality in organizations. In J. Langan-Fox, C. L. Cooper, & R. Klimoski (Eds.). Research companion to the dysfunctional workplace: Management challenges and symptoms (pp. 252–267). Cheltenham: Edward Elgar.
Brown, G., Lawrence, T. B., & Robinson, S. L. (2005). Territoriality in organizations. Academy of Management Review, 30(3), 577–594.
Elden, S. (2019). Territory/Territoriality. The Wiley Blackwell Encyclopedia of Urban and Regional Studies, 1-11.
Fennimore, A. (2020). That’s my stapler: vulnerable narcissists and organizational territoriality. Management Research Review.
Foley, P., & Mather, C. (2019). Ocean grabbing, terraqueous territoriality and social development. Territory, Politics, Governance, 7(3), 297-315.
Guba, E. G., & Lincoln, Y. S. (1982). Epistemological and methodological bases of naturalistic inquiry. ECTJ, 30(4), 233-252.
Jazwa, C. S., Kennett, D. J., Winterhalder, B., & Joslin, T. L. (2019). Territoriality and the rise of despotic social organization on western Santa Rosa Island, California. Quaternary International, 518, 41-56.
Koch, K. (2019). The role of territoriality in the European Union multi-level governmental cooperation framework of Finnish–Russian cross-border cooperation. European Urban and Regional Studies, 26(2), 115-133.
Lincoln, Y. S., & Guba, E. G. (1985). Naturalistic Inquiry. Beverly Hills, CA: Sage Publications, Inc.
Monaghan, N., & Ayoko, O. B. (2019). Open-plan office, employees’ enactment, interpretations and reactions to territoriality. International Journal of Manpower.
Singh, S. K. (2019). Territoriality, task performance, and workplace deviance: Empirical evidence on role of knowledge hiding. Journal of Business Research, 97, 10-19.
Strauss, A., & Corbin, J. (1998). Basics of qualitative research techniques. Thousand Oaks, CA: Sage publications.
Torrisi, B., & Pernagallo, G. (2020). The Relationship Between Academic Well-Being and Territoriality in Italy. Social Indicators Research, 1-19.
Zhao, H., Xia, Q., He, P., Sheard, G., & Wan, P. (2016). Workplace ostracism and knowledge hiding in service organizations. International Journal of Hospitality Management, 59, 84–94.