فهم پدیده رنجش سازمانی کارکنان دارای مدرک دکتری سازمان‏های دولتی به روش داده‌بنیاد

فتحی کاکاوندی, سعید; شیری, اردشیر; ویسه, صیدمهدی

doi:10.22034/jhrs.2024.202937

فهم پدیده رنجش سازمانی کارکنان دارای مدرک دکتری سازمان‏های دولتی به روش داده‌بنیاد

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

سعید فتحی کاکاوندی ¹

اردشیر شیری ²

صیدمهدی ویسه ²

¹ دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه مدیریت دولتی، دانشگاه ایلام، ایلام، ایران.

² دانشیار، گروه مدیریت دولتی، دانشگاه ایلام، ایلام، ایران.

10.22034/jhrs.2024.202937

چکیده

زمینه و هدف: رنجش سازمانی نوعی ناراحتی و آزردگی از فرایندها، رفتارها، کنش و واکنش‌های روزانه است که مدیران سازمان‌ها را درگیر چالش می‌کند. در واقع رنجش سازمانی به نحو مؤثری مانع رسیدن سازمان به اهدافش می‌شود. لذا این پژوهش با هدف فهم پدیده رنجش سازمانی کارکنان صورت گرفته است.
روش: پژوهش حاضر به‌روش کیفی و مبتنی بر نظریه‌پردازی داده‌بنیاد است. نمونه‌گیری نیز به روش نظری بود که بر مبنای آن ۱۹ مصاحبه با مدیران و خبرگان به عمل آمد.
یافته‌ها: نتیجۀ مصاحبه‌ها، مجموعه‌ای از مضامین اولیه بود که در فرایند کدگذاری باز، گردآوری و از آن‌ها مقوله‌هایی احصا شد و با کدگذاری محوری، پیوند میان مقوله‌ها صورت گرفت که عبارت بودند از: ۱. شرایط علی: شامل نظام ارزیابی عملکرد ناکارآمد، رفتار سیاسی، عوامل سازمانی، عوامل شغلی، عوامل محیطی، عوامل مدیریتی، بی‌عدالتی سازمانی؛ ۲. دیده‌محوری: شامل ارتباطات نامطلوب سازمانی، تورش رفتار اسنادی، رفتار ماکیاولیگری؛ ۳. راهبردها: شامل ضعف‌های عملکردی، برهم‌زدن انسجام سازمانی؛ ۴. پیامدها: شامل تسریع فرسودگی شغلی، عدم تاب‌آوری، تزلزل سلامت اداری، تلاش‌های فرد برای انتقام، کیفیت زندگی کاری نامطلوب؛ ۵. عوامل زمینه‌ای: شامل مسائل اخلاقی، معضلات بوروکراسی، کوتوله‌پروری مدیران؛ ۵. عوامل مداخله‌گر: شامل استراتژی‌های تصویرسازی، نیروی کار ناهمگون، انتظارات فرد در قالب پارادایم کدگذاری محوری.
نتیجه‌گیری: الگوی شناسایی شده رنجش سازمانی می‌تواند در ارتقای کیفیت و بهبود عملکرد و همچنین، خوشایندسازی محیط کار تأثیر بسزایی داشته باشد. فرایند رنجش سازمانی مدیران را روشن می‌کند و با مبنا قرار گرفتن در امور مدیریتی، به حل این معضل و کاهش تبعات بعدی آن در سازمان‌های دولتی کمک کند.

کلیدواژه‌ها

رنجش

رنجش سازمانی

نظریه داده‌بنیاد

کارکنان دولت

رضایت شغلی

عنوان مقاله English

Understanding the Phenomenon of Organizational Resentment of Employees with PhD Degrees in Public Organizations Using the Grounded Theory

نویسندگان English

Saied Fathi ¹

Ardeshir Shiri ²

Said Mehdi Vayseh ²

¹ MSc. Student., Department of Public Administration, University of Ilam, Ilam, Iran.

² Associate Prof., Department of Public Administration, University of Ilam, Ilam, Iran.

چکیده English

Background & Purpose: Organizational agitation is a kind of discomfort and annoyance from daily processes, behaviors, actions and reactions, which make challenge for the managers of organizations. In fact, organizational resentment effectively prevents the organization from reaching its goals. Hence, this research was conducted with the aim of understanding the phenomenon of organizational resentment of employees.
Methodology: The current research is qualitative and is based on using grounded theory. The sampling method was also theoretical, based on which 19 interviews were conducted with managers and experts.
Findings: The result of the interviews was a set of primary themes that were collected in the process of open coding, and categories were calculated from them, and with axial coding, the link between the categories under the headings including: 1) Causal conditions including: ineffective performance evaluation system, political behavior, organizational factors, occupational factors , environmental factors, management factors, organizational injustice; 2) The main phenomenon includes: unfavorable organizational communication, distortion of document behavior, Machiavellian behavior; 3) Strategies including: functional weaknesses, disruption of organizational cohesion; 4) Consequences including: acceleration of job burnout, lack of resilience 5- background factors including: moral issues, bureaucracy problems, dwarfism of managers; 6) intervening factors including: imaging strategies, heterogeneous workforce, individual expectations in the form of face-centered coding paradigm took.
Conclusion: The identified pattern of organizational resentment can clarify the process of organizational resentment of managers and help to solve this problem and reduce it in government organizations based on being in managerial affairs.

کلیدواژه‌ها English

Resentment

Organizational resentment

Grounded theory

Government employees

Job satisfaction

ابراهیمی، امید؛ ‏هاشمی، تورج؛ محمدی، دل آرام (1396). نقش مؤلفه‌های بخشودگی بین فردی در پیش بینی بهزیستی روانی در دانش آموزان متوسطه شهر تبریز. سلامت اجتماعی، 5(1)، 39-47.

اشتراوس، انسلم؛ کوربین، جولیت (1385). اصول روش تحقیق کیفی: نظریه مبنایی رویه‌ها و شیوه‌ها. (بیوک محمدی، مترجم). تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.

امیری، زهرا (1397). ارائه الگوی آنتروپی رفتاری در سازمان (مورد مطالعه: شهرداری اصفهان). رساله دکتری، دانشگاه لرستان.

بازرگان هرندی، عباس (1387). روش تحقیق آمیخته: رویکردی برتر برای مطالعات مدیریت. دانش مدیریت، 21(81)، 19-36.

پارسافر، سارا؛ نامداری، کورش؛‏ هاشمی، سید اسماعیل؛ مهرابی، حسینعلی (1394). بررسی رابطۀ تعهد مذهبی، سبک بخشش، نبخشیدن و نشخوار ذهنی با سلامت روان. فرهنگ مشاوره و روان درمانی، 6(23)، 139-162.

پورحسین، رضا؛ عزتی، نسیم؛ غلامعلی‌لواسانی، مسعود (1395). بررسی ‌اثربخشی‌ »روش مرور‌خویشتن» بر افکار‌خودکشی و رنجش در نوجوانان دختر‌ بزهکار. ‌مجله علوم‌ روان‌شناختی، 15(57)، 6-19.

حمید، نجمه؛ کوچکی، رحیم؛ حیات بخش ملایری، لیدا (1391). اثربخشی روان درمانی شناختی ـ رفتاری مذهب محور؛ توأم با بازآموزی بخشودگی بر کاهش تعارضات زناشویی و افزایش رضایت از زندگی در زوجین. روان‌شناسی و دین، 18(5)، 5-34.

خمش آیا، احمد؛ شیری، اردشیر و یاسینی، علی (1398). خوانشی استعاری از پدیده بی‌حسی سازمانی: تدوین واعتبارسنجی یک مدل مفهومی. چشم‌انداز مدیریت دولتی، 10(2)، 187- 215.

دانایی فرد، حسن؛ امامی، سیدمجتبی (1386). استراتژی‌های پژوهش کیفی: تأملی بر نظریه‌پردازی داده‏بنیاد. اندیشه مدیریت راهبردی (اندیشه مدیریت)، 1(2)، 69-97.

دیهیم پور، مهدی؛ میانداری، کمال؛ نجاری، رضا؛ عابدی جعفری، حسن ( 1397). تأثیر شفافیت سازمانی بر مدیریت ترومای ‌سازمانی با میانجیگری سرمایۀ ‌اجتماعی. مجله علمی، 5(3)، 337-363.

سرلک، محمدعلی ( 1395). ارائۀ ‌یک چارچوب مفهومی برای پردازش نظریه جنجال ـ نتیجه. مدیریت سازمان‏های دولتی، 16(4)، 127-141.‎

صالح‌زاده، رضا (1402). اگر دوباره جوان می‏‏شدم: پدیدارشناسی تجارب شغلی اعضای ‏هیئت‏ علمی بازنشسته دانشگاه‏‏های اصفهان. مطالعات منابع انسانی، 13(4)، 103-131.

صالحی، ایرج؛ مسلمان، مهسا (1394). رابطه نگرش‌های مذهبی با افسردگی، اضطراب، استرس در دانشجویان دانشگاه گیلان. مجله دین و سلامت، 3(1)، 57-64.

صدوقی، مجید؛ حسام‌پور، فاطمه (1397). پیش‌بینی بهزیستی روان‌شناختی دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی کاشان بر اساس مؤلفه‌های بخشودگی. پرستاری ایران، 30(110)، 1-10.

فرنچ، وندال؛ اچ. بل، سیسیل (1379). مدیریت تحول در سازمان (سیدمهدی الوانی وحسن دانایی فرد، مترجمان). (چاپ اول). تهران: انتشارات اشراقی.

فیضی، طاهره (1390). مبانی سازمان و مدیریت. تهران: انتشارات پیام نور.

قلی پور، آرین (1396). مدیریت منابع انسانی (مفاهیم، تئوری‌هاو کاربردها). تهران: اتشارات سمت.

کردنائیج، اسداله (1400). تفکر و مدیریت‌استراتژیک؛ تئوری و عمل. تهران، انتشارات‌ دانشگاه تربیت مدرس.

گلشاهی، بهنام؛ آسایش، ‏هادی (1402). شناسایی استراتژی‌های توسعه رهبری و اثر آن بر مدیریت سرمایه‌های انسانی ارتش جمهوری اسلامی ایران در بحران‌های زیستی ـ ویروسی. مطالعات منابع انسانی، 13(3)، 102-130.

محمود علیلو، مجید (1385). احساس گناه و رنجش. ماهنامه دنیای سلامت، 2(18)، 18-19.

محمودی، طیبه؛ منصوری نژاد، راضیه (1396). بررسی رابطه بین نشخوار‌خشم و بخشش در دانش‌جویان. دستاوردهای روان‌شناسی بالینی، 3(1)، 91-104.

معظمی، محمود (1391). کیسه‌های ‌زباله‌ات را زمین بگذار. دوهفته نامه موفقیت، 14(233)، 34-37.

نجمی، فریدون؛ احمدی زهرانی، مریم؛ اسدیان اردکانی، فائزه (1402). شناسایی و سطح‌بندی ریسک‌های منابع انسانی در صنعت گردشگری با رویکرد آمیخته. مطالعات منابع انسانی، 13(4)، 132-158.

یوسف‌زاده، سعید؛ کیا کجوری، داود (1394). بررسی رابطه مهارت‌های ارتباطی مدیران و سرمایه اجتماعی سازمان. فصلنامه مدیریت سرمایه اجتماعی، 3(2)، 95-116.

Allan, G. (2003). A critique of using grounded theory as a research method. Electronic Journal of Business Research Methods, 2(1), 1-10.

Amiri, Z. (2018). Presenting the behavioral entropy model in the organization (case study: Isfahan Municipality). Doctoral thesis, Lorestan University. (in Persian)

Ballester, S., Sastre, M.T.M., Mullet, E. (2009). Forgivingness and lay conceptualizations of forgiveness. Pers Individ Dif, 47(6), 605- 609.

Bash, A. (2022). The Morality of Forgiveness. Supporting A-level Religious Studies. The St Mary’s and St Giles’ Centre. 29.

Bazargan Harandi, A. (2008). Mixed research method: A superior approach for management studies. Management Knowledge, 21(8), 19-36. ‌(in Persian)

Benkaidali, M.L. (2024). The administrative corruption: from the causes of spread to the mechanism of prevention and combatting. Revue Algérienne des Sciences Juridiques et Politiques, 61(1), 125- 139.

Berry, J. W., Worthington, E. L., O’Connor, L. E. & Wade, N. G. (2001). Dispositional forgivingness: Development and construct validity of the Transgression Narrative Test of Forgivingness (TNTF). Personality and Social Psychology Bulletin, 27(10), 1277- 1290.

Boeije, H.R. (2010). Analysis in Qualitative Research, SAGE Publications. Pour Introduire à L’Ethnographie de L’Ecole. In: Pratique de Formation, No 20, Décembre.

Bono, G., McCullough, M.E. & Root, L.M. (2008). Forgiveness, Feeling Connected to Others, and‌ Well-Being: Two Longitudinal Studies. Personality and Social Psychology Bulletin, 34(2), 182–195.

Cavell, T. A. & Malcolm, K. T. (Eds.). (2023). Anger, aggression, and interventions for interpersonal violence. Taylor & Francis.

Dasborough, M. T., Ashkanasy, N. M., Tee, E. Y. & Herman, H. M. (2009). What goes around comes around: How meso-level negative emotional contagion can ultimately determine organizational attitudes toward leaders. The Leadership Quarterly, 20(4), 571-585.

De Clercq, D., Azeem, M. U. & Haq, I. U. (2024). Resentful and religious: How religiosity can mitigate the detrimental effects of workplace embitterment on helping behaviors. Canadian Journal of Administrative Sciences/Revue Canadienne des Sciences de l'Administration, 41(1), 40-57.

Debus, M.E., Körner, B., Wang, M. and Kleinmann, M. (2023). Reacting to perceived overqualification:uniting strain-based and self-regulatory adjustment reactions and the moderating role of formal work arrangements. Journal of Business and Psychology, 38(2), 411-435.

Denton, R. & Martin, M. W. (1998). Defining Forgiveness: An Empirical Exploration of Process and Role. The American Journal of Family Therapy, 26(4), 281- 292.

Faizi, T. (2010). Principles of organization and management. Tehran: Payam Noor Publications. (in Persian)

French, V. & Bell, H. C. (2000). Management of change in the organization (Syed Mehdi Alvani and Hassan Danaei Fard, Trans.). (First edition). Tehran: Eshraghi Publications. (in Persian)

Goulding, Ch. (2002). Grounded Theory A Practical Guide for Management, Business and Market Researchers, SAGE Publications.

Hu, M., Wu, X. & Qiu, S. (2024). Life Satisfaction Among Chinese Aged Workers: Interplay of Organizational Justice, Workplace Emotions, and Subjective Age Perception. Psychology Research and Behavior Management, 17, 23-37.

Jahan, S., Appiah Kusi, G., Zisa, T. A. & Quarcoo, F. H. (2023). The Role of Job Dissatisfaction on Low Productivity in Ghanaian Sectors: Finding the Way Forward. Journal of Business and Management Studies, 5(1), 127- 142. Kassinove, H. & Tafrate, R.C. (2002). Anger Management: The complete treatment guidebook for practitioners. Atascadero, California: Impact Publishers, Inc.

Khan, M. A., Kumar, J., Shoukat, M. H. & Selem, K. M. (2024). Does injustice perception threaten organizational performance in the healthcare setting? A sequential mediation examination. International Journal of Conflict Management, 35(2), 287-308.

Lee, J. (2001). A Grounded Theory: Integration and Internalization in ERP Adoption and Use, Unpublished Doctoral Dissertation, University of Nebreska, In Proquest UMI Database.

Lee, K. & Ashton, M.C. (2004). Psychometric properties of the HEXACO personality inventory. Multivariate behavioral research, 39(2), 329- 358.

Mahmoodi, T. & Mansoori Nejad, R. (2017). The study of relationship between anger rumination and forgiveness in students. Journal of Clinical Psychology, 3(1), 91-104. (in Persian)

McCullough, M. E., Bellah, C. G., Kilpatrick, S. D. & Johnson, J. L. (2001). Vengefulness: Relationships with forgiveness,‌rumination,‌well-being, and the big five. Personality and Social Psychology Bulletin, 27(5), 601- 610.

Mustaqim, H., Alhempi, R. R., Siregar, B. A., & Shaddiq, S. (2024). The Relationship Between Employee Engagement and Goal Orientation Towards Competence and Employee Performance. Calitatea, 25(198), 211-221.

Mro, J. & Kaleta, K. (2017). Cognitive and emotional predictors of episodic and dispositional forgiveness, Polish Psychological Bulletin, 48(2), 143- 153.

Murtaza, A., Subhani, M. K., Sajid, M. A., Hussain, S., Ali, N. & Subhani, M. T. (2024). Do Authentic Leadership And Organizational Citizenship Behavior Affect The Relationship Between Talent Management And Job Performance Among Teachers Of Private Sector Universities, Pakistan. Migration Letters, 21(S9), 511-519.

Najmi, F., Ahmadi Zahrani, M. & Asadian Ardakani, F. (2023). Identification and leveling of human resource risks in the tourism industry with a mixed approach. Human Resource Studies, 13(4), 132-158. (in Persian)

Nguyen,‌C.‌(2024).‌Adapting‌ Organizational Inclusivity Through Empowering Gender-Diversity. In International Conference on Gender Research (Vol. 7, No. 1, pp. 262-269)

Rice, D. (2013). The Phenomenon of Organizational Resentment. Academy of Management Annual Meeting. Academy of Management, doi.org/10,5465/ambpp.2013, 16550abstract

Salehi, I. & Mosalman, M. (2015). Evaluation of the Relationship between Religious Attitude and Depression, Anxiety and Stress in Students of Guilan University. Religion and health magazine, 3(1), 57-64.

Santos de Souza, F. D. O. & Chimenti, P. (2024). Emotions in Organizational Change: An Integrative Review. Journal of Change Management, 1-40.

Sarlak,‌ M. (2015). Introducing an Conceptual Framework to Processing Commotion–Goal Theory. Management of public organizations,16(4), 127- 141. (in Persian)

Schmidt, M. V. C., Ikpeng, Y. U., Kayabi, T., Sanches, R. A., Ono, K. Y. & Adams, C. (2021). Indigenous knowledge and forest succession management in the Brazilian Amazon: Contributions to reforestation of degraded areas. Frontiers in Forests and Global Change, 4(31), 33-48.

Searing, E. A., Wiley, K. K. & Young, S. L.(2023). Resiliency tactics during financial crisis: The nonprofit resiliency framework. In Understanding Nonprofit Organizations, 275-289.

Singh, A. K., Tiwari, G. K. & Deurkar, M. P. (2023). Qualitative Understanding of Unforgiveness among Indian Adults: A Thematic Analysis. The International Journal of Indian Psychology, 11(2),1028-1037.

Singh, A. K., Tiwari, G. K. & Deurkar, P. (2023). Why People Do Not Forgive? An Exploratory Study of Unforgiveness among Indian Adolescents. Indian Journal of Positive Psychology, 14(2), 72- 75.

Skyvell Nilsson, M., Gadolin, C., Larsman, P., Pousette, A. & Törner, M. (2024). The role of perceived organizational support for nurses' ability to handle and resolve ethical value conflicts: A mixed methods study. Journal of Advanced Nursing, 80(2), 765-776.

Stackhouse, M. R., Boon, S. D. & Paulin, M. (2023). Why we harm the organization for a perpetrator's actions: The roles of unforgiveness, group betrayal, and group embodiment in displaced revenge. European Journal of Social Psychology, 53(4), 664-680.

Stade, E. C. & Ruscio, A. M. (2023). A meta-analysis of the relationship between worry and rumination. Clinical Psychological Science, 11(3), 552- 573.

Stuckey, L. (2024). Organizational transparency and employees’ organizational perceptions (Doctoral dissertation).

Thakur, R. (2024). Forgiveness, Psychological Well-being and Depression among College going students. International Journal of Interdisciplinary Approaches in Psychology, 2(1), 13-91.

Toussaint, L. & Webb, J. R. (2005). Theoretical and empirical connections between forgiveness, mental health, and well-being. Handbook of forgiveness, 349-362.

Toussaint, L. L., Worthington, E. L., Williams, D. R. & Webb, J. R. (2020). Forgiveness and Physical Health. In E. L. Worthington Jr. & N. G. Wade (Ed.), Handbook of Forgiveness, (2^th Ed). Routledge.

Vollstedt, M. & Rezat, S. (2019). An introduction to grounded theory with a special focus on axial coding and the coding paradigm. Compendium for early career researchers in mathematics education, 13(1), 81- 100.

Worthington, E. L., Jr., Witvliet, C. V., Pietrini, P. & Miller, A. J. (2007). Forgiveness, health, and well-being; A review of evidence for emotional versus decisional forgiveness, dispositional forgiveness, and reduced unforgiveness. Journal of Behavioral Medicine, 30, 291- 302. Yamasaki, K., Sampei, A. & Miyata, H. (2024). Relationship between rumination, self-compassion, and psychological health among Japanese university students: A cross-sectional study. Plos one, 19(1), e0297691.