تبیین و ارائه الگوی جامع فرهنگ نوآوری

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

چکیده

اگرچه در ارتباط با هر یک از مقوله­های مرتبط با فرهنگ و نوآوری ادبیات نسبتاٌَ گسترده­ای وجود دارد، اما متونی که به‌طور مشخص ارتباط این دو حیطه را مورد بررسی قرار دهند نسبتاٌَ محدود است. نوآوری پدیده­ای پیچیده و چند بعدی است که از عوامل متعددی تاثیر می­پذیرد. این عوامل ممکن است به‌صورت یک نیروی محیطی یا فرهنگی در سازمانی که به­دنبال ایجاد ارزش­آفرینی و شکوفایی می­باشد، وجود داشته باشد. از نقطه‌نظر سازمانی، فرهنگ دارای چندین بعد می­باشد که می­تواند به‌عنوان مکملی برای قابلیت­های سازمانی جهت نوآوری باشد. اخیراٌَ مطالعات بیشتری در این راستا صورت گرفته است و حتی برخی از صاحب‌نظران با ادغام دو مفهوم فرهنگ و نوآوری، واژه" فرهنگ نوآوری" را مطرح نموده­اند. به‌عبارتی فرهنگ و نوآوری را لازم و ملزوم یکدیگر دانسته و تفکیک‌ناپذیر می­پندارند. بر اساس   گونه­شناسی فرهنگی انجام شده در این مقاله، فرهنگ­هایی مانند فرهنگ قوی، سازشکار، تیمی، انعطاف‌پذیر، مشارکتی، ادهوکراسی، بازار، ارزشی و علمی متناسب با جو نوآوری و  مشوق آن بوده و سایر فرهنگ­ها برای محیط­های نیازمند خلاقیت و نوآوری مناسب نیستند. در این مقاله مفهومی، چارچوبی کل­گرا و جامع از مدل­های نظری و تجربی ترسیم و ارائه می­گردد. چارچوب به‌دست آمده شامل عوامل رهبری، چشم‌انداز، فرهنگ ملی، ساختاری، راهبردی و عوامل تعیین­کننده فرهنگ­محور است که همواره و در همه حال پویا و محتوایی می­باشند. هدف از این مقاله ارائه شمایی از ارتباط مفهوم فرهنگ و نوآوری در ادغام با یکدیگر و تأثیر آنها در ایجاد مزیت رقابتی پایدار و در نهایت ارائه چارچوب  وسیع و جامعی است که ابعاد به­هم پیوسته به‌وجود آورنده فرهنگ نوآوری  را پوشش می­دهد.

کلیدواژه‌ها